Ommen-Hardenberg voortvarend aan de slag met Sonar

Terwijl meerdere gemeenten nog worstelen om hun doelgroep goed in beeld te krijgen, heeft Ommen-Hardenberg als één van de eersten haar complete doelgroepregister inzichtelijk in individuele klantprofielen. Sinds vorig jaar dragen alle regiogemeenten bij aan het landelijke Sonar-systeem, waarin iedere klant een eigen profiel krijgt. Voor menige gemeente is dat een hele opgave. Achter het succes van Hardenberg en Ommen zitten twee volhouders, die de doelgroep goed kennen en zich niet laten afschrikken door de kinderziektes van een database.

Toegegeven, gemeente Zwartewaterland was hen net voor. “Maar daar gaat het ook om andere aantallen.Wij hebben nu 113 profielen inzichtelijk in Sonar staan”, aldus René Otten, die samen met collega Peter Otte verantwoordelijk is voor dit succes. Beiden zijn arbeidsconsulenten in gemeente Ommen-Hardenberg en deden eerder al ruime ervaring op met de doelgroep: René werkte 14 jaar voor een arbeidsonderzoekscentrum bij SW-bedrijf Larcom; Peter was eerder gedetacheerd bij Larcom en beheerde de wachtlijst voor de WSW.

Vakmensen
“We hebben bewust gekozen voor mensen die het vak snappen”, verklaart hun teamleider Petra Dorreman. “Eerst hebben we een splitsing gemaakt tussen reguliere bijstand en doelgroepregister. Op die laatste groep wil je vakmensen hebben, die kennis van de doelgroep hebben. Want hoe weet je wanneer je beeld compleet is? Van een eerste prognose van vijftig mensen zei Peter meteen al: dat worden er wel meer. De doelgroep is heel divers, met mensen die onder de participatiewet vallen en geen volledig minimum loon kunnen verdienen, mensen met een Wsw-indicatie die begin 2015 op de wachtlijst van de Wsw stonden en schoolverlaters van  het PRO/VSO.”
Waarom de klus dan toch zo snel geklaard is? Prioriteit geven en niet te lang over discussiëren, luidt het devies. Twee mensen erop zetten met affiniteit met de doelgroep, gebruik maken van de training die wordt geboden en aan de slag gaan. “Nog totaal niet wetende wat Sonar was”, herinnert René zich. “In het begin liepen we tegen veel kinderziekten aan: traagheid, uitval, foutmeldingen – maar we hebben ze allemaal keurig gemeld en veel hulp gekregen van de ‘vliegende brigade’ die vanuit UWV ondersteuning biedt aan gemeenten.”

Afhankelijk van derden
Eenmaal de kinderziekten voorbij diende zich snel de volgende vraag aan: hoe kom je aan complete en betrouwbare informatie – cruciaal voor een klantprofiel waar de werkgever iets mee kan. Uitgangspunt is in eerste instantie ofwel een indicatierapport van UWV, ofwel het uitstroomprofiel van PRO/VSO. Maar meestal neemt de gemeente zelf het initiatief om iemand uit te nodigen voor een gesprek of te laten testen. Consulenten Peter en René zijn voor hun informatie sowieso deels afhankelijk van derden. Belangrijk instrument daarin is de Schakel-Makelpool, een pilot waarin alle partijen zijn vertegenwoordigd die zich bezig houden met schoolverlaters uit het praktijk- en speciaal onderwijs.
“Verder komt de arbeidsdeskundige van het UWV regelmatig langs om vragen te beantwoorden, over hoe het bijvoorbeeld werkt met indicaties. We zitten daarin niet altijd op één lijn, maar het is wel goed om die zaken te bespreken”, ervaart Peter. Toch ziet hij ook ruimte voor verbetering. Als consulent zou hij liever al vanaf het moment van aanvraag voor een indicatie samen met UWV om tafel zitten in plaats van, zoals nu soms voorkomt, achteraf in bezwaar te moeten gaan.

Gokken
Teamleider Dorreman constateert nog iets anders: informatie vanuit UWV over een bepaalde klant sluit soms onvoldoende aan bij ‘het systeem’. “Sonar vraagt om informatie op een  aantal velden, terwijl wij antwoord hebben gekregen op slechts een deel daarvan. Dan moet je iets met de overige velden: gokken kan niet. En als je ze openlaat doe je het profiel, en daarmee de klant, tekort. Het zou mooi zijn als een arbeidsdeskundige zelf langs die velden loopt en kijkt wat waar relevant is. Hoe beter de gegevens die je krijgt aansluiten bij wat het systeem vraagt, hoe correcter het profiel. Maar ook daar hebben we al contact over gehad.”
Volgens Peter Otte is een goed gevuld klantprofiel een vereiste om de juiste match te kunnen maken met een vacature. “Een werkgever wil weten: wat kan ik verwachten, wat kan iemand wel en wat niet, waar moet ik begeleiding op zetten en hoe organiseer ik dat. Als dat goed klikt heb je kans dat iemand langdurig geplaatst wordt.” Daarvoor moet zo’n profiel volledig gevuld zijn met goed dossieronderzoek én een goede onderbouwing van waar men informatie kan vinden. “Je kan niet alleen velden met ja en nee beantwoorden”, vult René Otten aan, “maar je moet toelichting geven met opmerkingen. Sonar biedt daar ruimte voor. Maar of dat dan weer naar voren komt in de banenverkenner?”

Transparant
Van de 113 klantprofielen die Ommen-Hardenberg inmiddels heeft gevuld staan 45 doelgroepers in trede 6, wat wil zeggen dat ze zijn begeleid naar betaald werk. Een groot deel van die plaatsingen stamt nog uit de periode vóór Sonar, maar “het systeem helpt natuurlijk wel mee”, zegt Petra. “Je moet iemand’s kansen weten en die vooral transparant maken voor de regio. Lokaal kan je werken met de gegevens zoals je ze kent, maar voor plaatsing in bijvoorbeeld Zwolle is dit veel handiger. En er is best vraag naar deze mensen, dat is altijd zo geweest.. Werk vinden is helemaal niet zo ingewikkeld, maar passend bij de capaciteiten en mogelijkheden van de klant vraagt om meer maatwerk. Waar het om gaat is goed contact met de werkgever.”

Gepubliceerd op 31-03-2017

Foto: Raymond van Olphen